Dobra wiadomość na start: angielski przymiotnik ma jedną, „zamrożoną” formę — good obsługuje „dobry, dobra, dobre, dobrego, dobrym…” naraz. Zła wiadomość: w zamian angielski pilnuje trzech rzeczy, których polski nie zna — pozycji w zdaniu, kolejności kilku przymiotników i różnicy między bored a boring (przez którą łatwo powiedzieć o sobie „jestem nudny”). W tym wpisie porządkuję wszystkie zasady i dorzucam kompaktową listę najpotrzebniejszych przymiotników.
Przymiotniki w pigułce
| Cecha | Po polsku | Po angielsku |
|---|---|---|
| Odmiana przez rodzaj | dobry / dobra / dobre | good (jedna forma) |
| Odmiana przez liczbę | dobry / dobrzy | good (bez zmian) |
| Odmiana przez przypadek | dobrego, dobremu… | good (bez zmian) |
| Pozycja | dość swobodna | przed rzeczownikiem albo po be |
| Kilka naraz | kolejność luźna | ustalona kolejność |
Prosta zasada: przymiotnika po angielsku nigdy nie odmieniam — uczę się za to, GDZIE go postawić.
Czym są przymiotniki i dlaczego się nie odmieniają?
Przymiotnik (po angielsku: adjective) to część mowy opisująca cechy osób lub rzeczy — odpowiada na pytania: jaki? jaka? jakie? W języku polskim trzeba go odmieniać przez rodzaj (męski, żeński, nijaki), liczbę i przypadek. W gramatyce języka angielskiego ma zawsze jedną formę:
- a good boy, a good girl, good children, with a good friend — wszędzie samo good
To największa ulga dla Polaka uczącego się angielskiego — i zarazem źródło błędu w drugą stronę: ❌ bigs dogs (końcówka -s należy do rzeczowników, nigdy do przymiotników).
Gdzie stoi przymiotnik w zdaniu?
Dwie pozycje — i tylko dwie:
- Przed rzeczownikiem (funkcja przydawki): She has a beautiful voice.
- Po czasowniku be i czasownikach postrzegania (funkcja orzecznika): The soup is delicious. It smells great. You look tired.
Przykład It smells great pochodzi wprost z Informatora maturalnego — po czasownikach postrzegania (look, smell, taste, sound, feel) stoi przymiotnik, nie przysłówek. Więcej o tej grupie czasowników piszę we wpisie o czasownikach statycznych.
Kolejność przymiotników — dlaczego „beautiful old Italian car”?
Gdy przed rzeczownikiem staje kilka przymiotników, kolejność przymiotników w zdaniu jest ustalona: opinia → rozmiar → wiek → kształt → kolor → pochodzenie → materiał → przeznaczenie.
- a beautiful old Italian car (opinia → wiek → pochodzenie)
- a small round wooden table (rozmiar → kształt → materiał)
- long black leather boots (rozmiar → kolor → materiał)
Jak zapamiętać: od najbardziej subiektywnego do najbardziej obiektywnego. Opinia („piękny”) to moje zdanie — idzie pierwsza. Materiał („drewniany”) to fakt — idzie tuż przy rzeczowniku. W praktyce rzadko stawiam więcej niż dwa, trzy przymiotniki naraz.
-ed czy -ing? Bored vs boring
Najczęstsza pułapka znaczeniowa: pary przymiotników od tego samego czasownika.
| -ed = tak się CZUJĘ | -ing = taki JEST (wywołuje uczucie) |
|---|---|
| I’m bored. — Nudzę się. | This film is boring. — Ten film jest nudny. |
| I’m interested. — Jestem zainteresowany. | It’s interesting. — To jest interesujące. |
| She was surprised. — Była zaskoczona. | The news was surprising. — Wiadomość była zaskakująca. |
| We’re excited. — Jesteśmy podekscytowani. | The match was exciting. — Mecz był ekscytujący. |
| He’s tired. — Jest zmęczony. | The journey was tiring. — Podróż była męcząca. |
Prosta zasada: -ed opisuje odbiorcę uczucia (osobę), -ing — jego źródło. ❌ I am boring znaczy „jestem nudziarzem”, nie „nudzę się”.
So i such — wzmacnianie przymiotników
Informatory E8 i maturalny wymieniają tę parę wprost:
- so + sam przymiotnik: She’s so beautiful. It was so cold.
- such + (przymiotnik +) rzeczownik: She is such a nice girl. They are such nice people.
Słowa-klucze: jest rzeczownik → such; sam przymiotnik → so. Na E8 dochodzą jeszcze wykrzyknienia How nice! i What a day! — ta sama logika (how jak so, what jak such).
Najpopularniejsze przymiotniki — lista par
Najszybszy sposób na słownictwo: uczyć się najważniejszych przymiotników parami przeciwieństw, z tłumaczeniem na język polski.
| Przymiotnik | Przeciwieństwo |
|---|---|
| big (duży) | small (mały) |
| good (dobry) | bad (zły) |
| new (nowy) | old (stary) |
| easy (łatwy) | difficult (trudny) |
| happy (szczęśliwy) | sad (smutny) |
| fast (szybki) | slow (wolny) |
| expensive (drogi) | cheap (tani) |
| clean (czysty) | dirty (brudny) |
| strong (silny) | weak (słaby) |
| beautiful/pretty (piękny/ładny) | ugly (brzydki) |
| hot (gorący) | cold (zimny) |
| light (lekki/jasny) | heavy/dark (ciężki/ciemny) |
A stopniowanie?
Stopniowanie (big – bigger – the biggest, good – better – the best, bad – worse – the worst) to na tyle duży temat, że ma u mnie osobny, pełny wpis: stopniowanie przymiotników — z regułami pisowni, przymiotnikami nieregularnymi i konstrukcją as…as. Tutaj wystarczy wiedzieć, że stopniowania nie warto mylić z odmianą — to jedyna zmiana formy, jaką angielski przymiotnik w ogóle zna.
Najczęstsze błędy
Przez lata sprawdzania prac uczniów te błędy widziałem dziesiątki razy:
❌ She has two smalls dogs.
✅ She has two small dogs.
Przymiotnik nigdy nie dostaje liczby mnogiej — końcówka -s należy wyłącznie do rzeczownika.
❌ I am boring, let’s do something!
✅ I am bored, let’s do something!
Boring = nudny (nudzę innych); bored = znudzony. Ta pomyłka zmienia sens wypowiedzi o 180 stopni.
❌ an Italian old beautiful car
✅ a beautiful old Italian car
Kolejność: opinia → wiek → pochodzenie. Od subiektywnego do obiektywnego.
❌ It was so nice weather.
✅ It was such nice weather. (albo: The weather was so nice.)
Przed rzeczownikiem (weather) stoi such; so działa tylko z samym przymiotnikiem.
❌ You look nicely today.
✅ You look nice today.
Po czasownikach postrzegania (look, smell, feel…) stoi przymiotnik, nie przysłówek — bo opisuję cechę osoby, nie sposób patrzenia.
Sprawdź się, zanim przejdziesz do części egzaminacyjnej — jeśli quiz pójdzie gładko, część E8 i matura będzie czystym powtórzeniem.
Jeśli quiz pokazał, że temat wymaga jeszcze utrwalenia, zeszyt ćwiczeń to naturalny kolejny krok — komplet zadań z kluczem odpowiedzi, dopasowany do zakresu z tego wpisu.
Przymiotniki na egzaminie ósmoklasisty
Na E8 kategoria PRZYMIOTNIK obejmuje stopniowanie (regularne i nieregularne), konstrukcje so, such, how, what z przymiotnikami (She is such a nice girl. How nice!) oraz przymiotniki dzierżawcze (my, his, our). W zadaniach najczęściej pojawia się wybór formy i uzupełnianie luk w tekście.
Co warto umieć na E8:
- nieodmienność (żadnych końcówek dopasowanych do rzeczownika)
- pary -ed/-ing (bored/boring to klasyczny dystraktor)
- so vs such oraz wykrzyknienia How…! / What…!
Przymiotniki na maturze
Na maturze podstawowej zakres jest zbieżny: stopniowanie, so i such (She’s so beautiful. They are such nice people.) oraz przymiotniki po czasownikach postrzegania (It smells great.). Przymiotnik w funkcji rzeczownika (the rich — bogaci) to już poziom rozszerzony.
Co warto umieć na maturze podstawowej:
- przymiotnik (nie przysłówek!) po look, smell, taste, sound, feel
- pary -ed/-ing w transformacjach i tekstach z lukami
- so/such w parafrazach (The weather was so nice ↔ It was such nice weather)
Ćwiczenia z odpowiedziami
Ćwiczenie 1 — -ed czy -ing?
- The lecture was really ___ (bored / boring).
- I’m ___ (excited / exciting) about the trip!
- She was ___ (surprised / surprising) by the results.
- It’s been a long, ___ (tired / tiring) day.
- Are you ___ (interested / interesting) in history?
Pokaż odpowiedzi
- boring (wykład był źródłem nudy)
- excited (ja czuję ekscytację)
- surprised (ona poczuła zaskoczenie)
- tiring (dzień był męczący — źródło)
- interested (ty czujesz zainteresowanie)
Ćwiczenie 2 — ustaw przymiotniki we właściwej kolejności
- a ___ ___ dress (red / beautiful)
- a ___ ___ table (wooden / round)
- an ___ ___ ___ house (old / big / lovely)
- ___ ___ boots (leather / black)
Pokaż odpowiedzi
- a beautiful red dress (opinia → kolor)
- a round wooden table (kształt → materiał)
- a lovely big old house (opinia → rozmiar → wiek)
- black leather boots (kolor → materiał)
Ćwiczenie 3 — znajdź i popraw błąd
- These are importants questions.
- It was so interesting film.
- I’m very boring at work — nothing happens there.
- The cake tastes wonderfully.
Pokaż odpowiedzi
- important questions (przymiotnik bez -s)
- such an interesting film (przed rzeczownikiem → such)
- I’m very bored at work (czuję nudę → -ed)
- tastes wonderful (po czasowniku postrzegania → przymiotnik)
Jak zapamiętać zasady przymiotników?
- Jedna forma na wszystko: przymiotnik po angielsku to „zamrożone” słowo — bez rodzaju, liczby i przypadka.
- Dwie pozycje: przed rzeczownikiem albo po be / czasownikach postrzegania.
- Kolejność = od opinii do faktu: „piękny” (moje zdanie) przed „włoski” (fakt).
- -ed czuję, -ing jest: bored — tak się czuję; boring — taki jest film.
- Rzeczownik obok? → such. Sam przymiotnik? → so.
Najczęstsze pytania
Czy przymiotniki w angielskim się odmieniają?
Nie — mają jedną formę niezależnie od rodzaju, liczby i przypadka rzeczownika: a good boy, good girls, with good friends. Jedyną „odmianą” jest stopniowanie (big – bigger – the biggest).
Jaka jest kolejność przymiotników w angielskim?
Opinia → rozmiar → wiek → kształt → kolor → pochodzenie → materiał → przeznaczenie: a beautiful old Italian car, a small round wooden table. W praktyce rzadko używa się więcej niż dwóch, trzech naraz.
Czym różni się bored od boring?
Bored (-ed) opisuje osobę, która CZUJE nudę: I’m bored — nudzę się. Boring (-ing) opisuje źródło nudy: This film is boring — film jest nudny. Ta sama zasada działa dla wszystkich par: interested/interesting, excited/exciting, tired/tiring.
Kiedy używam so, a kiedy such?
So z samym przymiotnikiem (She’s so kind), such gdy po przymiotniku stoi rzeczownik (She’s such a kind person). Analogicznie w wykrzyknieniach: How kind! vs What a kind person!
Gdzie stoi przymiotnik w zdaniu angielskim?
Przed rzeczownikiem (a red car) albo po czasowniku be i czasownikach postrzegania (The car is red. It looks great.). Inaczej niż po polsku, pozycji nie da się swobodnie przestawiać.
Dlaczego mówi się You look nice, a nie You look nicely?
Bo po czasownikach postrzegania (look, smell, taste, sound, feel) stoi przymiotnik opisujący cechę podmiotu, nie przysłówek opisujący czynność. You look nice = wyglądasz ładnie (jesteś ładny), a nie „patrzysz w ładny sposób”.
Czy przymiotniki są na egzaminie ósmoklasisty?
Tak — kategoria obejmuje stopniowanie, konstrukcje so/such/how/what z przymiotnikami i przymiotniki dzierżawcze. Na maturze podstawowej dochodzą przymiotniki po czasownikach postrzegania; przymiotnik w funkcji rzeczownika (the rich) to już poziom rozszerzony.
Jak najszybciej nauczyć się angielskich przymiotników?
Parami przeciwieństw (big–small, easy–difficult, expensive–cheap) — mózg zapamiętuje kontrasty lepiej niż pojedyncze słowa, a przy okazji jedno skojarzenie daje dwa słówka.
Inne przydatne artykuły
- Stopniowanie przymiotników — bigger, the best i konstrukcja as…as
- Czasowniki statyczne — dlaczego po look/smell/taste stoi przymiotnik
- Zaimki dzierżawcze — my, your, his, czyli „przymiotniki dzierżawcze” z listy CKE
- Przyimki w angielskim — interested IN, famous FOR: przyimki po przymiotnikach