Artykuł to forma, dla której Informator CKE wyraźnie wskazuje tytuł, zachęcający wstęp i zakończenie zgodne z treścią jako cechy dobrze napisanego tekstu. To znacznie więcej niż odhaczenie dwóch podpunktów z polecenia.
Poniżej znajdziesz dokładne wymagania Informatora CKE dla tej formy, sposób czytania polecenia (tu ginie najwięcej punktów), strukturę krok po kroku, wzór artykułu z omówieniem oraz zasady oceniania, o których mało kto mówi — a potrafią drastycznie obniżyć wynik, w skrajnych sytuacjach do zera.
📰 Artykuł na maturze w pigułce
- Poziom: wyłącznie rozszerzony — na podstawowym piszesz e-mail albo wpis na blogu lub forum.
- Długość: 200–250 wyrazów (w aktualnej formule egzaminu).
- Punkty: jedna wypowiedź za 0–13 punktów.
- Wybór: dostajesz kilka tematów i wybierasz jeden — to temat narzuca formę, nie odwrotnie.
- Każdy temat zawiera dwa elementy, które musisz rozwinąć. Oba są obowiązkowe.
- Poniżej 160 wyrazów praca jest oceniana wyłącznie w kryterium zgodności z poleceniem — w pozostałych kryteriach dostajesz 0 punktów.
Czym jest artykuł publicystyczny na maturze
Informator CKE opisuje tę formę dość precyzyjnie: w artykule publicystycznym wyrażasz swoje stanowisko wobec problemu lub zjawiska społecznego wskazanego w poleceniu, a celem jest rzeczowe przedstawienie omawianej kwestii. Artykuł może zawierać elementy opisu, sprawozdania czy recenzji, komentarze odautorskie, ocenę faktów i elementy opinii — może też próbować kształtować opinię czytelników.
W praktyce najczęstsze pytanie brzmi: czym to się różni od rozprawki? Odpowiedź jest mniej ostra, niż sugeruje większość poradników — artykuł też argumentuje:
- Rozprawka — najważniejsze jest uporządkowane rozważenie problemu i uzasadnienie stanowiska. Liczy się logika wywodu.
- Artykuł — przedstawiasz stanowisko wobec problemu i realizujesz dokładnie te działania, których wymaga polecenie (często oznacza to również argumentowanie), ale piszesz dla czytelnika: potrzebujesz tytułu, wciągającego otwarcia i publicystycznego stylu. Nie stosujesz przy tym zwrotów charakterystycznych dla rozmowy ani listu.
Jak wygląda dobrze napisany artykuł według CKE
Informator wymienia konkretne cechy dobrego artykułu. Warto je znać dosłownie, bo to one decydują o ocenie kompozycji:
- Tytuł przyciągający uwagę czytelnika. Nie chodzi o sensacyjność — tytuł ma zaciekawić i pasować do problemu.
- Wstęp, który zachęca do przeczytania tekstu — na przykład przez przywołanie faktu lub anegdoty, zasygnalizowanie tematu w formie pytania albo barwny język.
- Pytania zachęcające czytelnika do dalszych rozważań — uwaga: Informator podaje to jako możliwość („może zawierać”), nie obowiązek.
- Zakończenie zgodne z treścią artykułu. To ważny element kompozycji, który zdający czasem pomijają.
Zanim zaczniesz pisać: jak czytać polecenie
Sporo punktów przepada nie na języku, tylko na źle odczytanym poleceniu. Zanim napiszesz pierwsze zdanie, zaznacz w treści zadania cztery rzeczy:
- Problem główny — o czym w ogóle jest tekst.
- Dwa obowiązkowe elementy — zwykle sygnalizowane czasownikami: omów, oceń, opisz, zaproponuj, uzasadnij. Każdy musi być realnie rozwinięty.
- Ograniczenia znaczeniowe — jeśli temat mówi o „miejscu odciętym od cywilizacji”, opisanie popularnego kurortu to praca niezgodna z tematem, choćby napisana świetnym angielskim.
- Formę — polecenie wprost mówi, czy to artykuł, rozprawka, czy list. Nie masz tu dowolności.
Struktura artykułu krok po kroku
- Tytuł — krótki, konkretny, zapowiadający temat.
- Wstęp — zwykle dwa-trzy krótkie zdania, które wciągają (anegdota, scenka, pytanie) i sygnalizują, o czym będzie tekst.
- Rozwinięcie — tu realizujesz oba elementy polecenia, z konkretami i przykładami.
- Zakończenie — domknięcie zgodne z treścią, najlepiej z wyraźnym stanowiskiem lub myślą do przemyślenia.
Ważne zastrzeżenie: „dwa elementy polecenia” nie oznaczają sztywno „dwa akapity”. Możesz rozłożyć je inaczej — liczy się to, żeby oba były wyraźnie i wystarczająco rozwinięte, a nie tylko wspomniane jednym zdaniem.
Kilka zasad formy, o które uczniowie pytają najczęściej: pierwsza osoba jest dopuszczalna, jeśli pasuje do artykułu; nie stosujesz zwrotów listowych (Dear Sir or Madam) ani podpisu; śródtytuły nie są wymagane — spokojnie możesz je pominąć.
Przykładowy artykuł z omówieniem
Polecenie: Coraz więcej nastolatków rezygnuje z mediów społecznościowych. Napisz artykuł, w którym omówisz przyczyny tego zjawiska i ocenisz jego skutki dla młodych ludzi.
Logging Off: Why Teenagers Are Quitting Social Media
Last month, three people in my class deleted their Instagram accounts within a single week. A few years ago that would have been unthinkable. So why are so many teenagers walking away from platforms that once seemed impossible to give up?
The main reason is exhaustion. Social media rewards constant activity, and many young people simply cannot keep up with it. There is also growing awareness of how these apps affect mood: after an hour of scrolling through carefully edited lives, an ordinary afternoon starts to feel disappointing. Finally, a lot of teenagers are tired of comparing themselves to influencers whose posts only ever show the best parts of their lives.
The effects of this trend seem largely positive, although not entirely. Those who log off often say they sleep better and have time for hobbies they had abandoned. On the other hand, leaving social media can be isolating, because much of school life — plans, jokes, group projects — now happens online. A teenager without an account may end up genuinely out of the loop.
In my view, quitting completely is not the only solution, and it is rarely the easiest one. What matters is deciding how much space these platforms deserve in our lives, instead of letting them decide for us. Perhaps the real skill is not logging off, but knowing when to.
Długość wzoru: 231 wyrazów łącznie z tytułem (223 samego tekstu) — bezpiecznie w przedziale 200–250.
Co dokładnie realizuje ten wzór:
- Tytuł i wstęp. Tytuł zapowiada temat i intryguje. Wstęp zaczyna się od krótkiej, konkretnej obserwacji z życia klasy (anegdoty), a kończy pytaniem — czyli dokładnie tym, co Informator wymienia jako sposób zachęcenia czytelnika.
- Element 1 — przyczyny. Trzy konkretne przyczyny, z których każda jest krótko wyjaśniona, a nie tylko zasygnalizowana.
- Element 2 — ocena skutków. To ocena, a nie lista: skutki pozytywne i negatywne, z wyraźnym stanowiskiem („largely positive, although not entirely”).
- Stanowisko i rejestr. Własne zdanie pojawia się wprost („In my view”), styl jest publicystyczny, ale nie potoczny — bez zwrotów listowych i podpisu.
- Zakończenie. Domyka temat myślą wynikającą z treści, nie wprowadza nowego wątku.
Zwroty, które realnie działają w artykule
Nie wklejaj wszystkich — wybierz dwa lub trzy, które pasują do Twojego tematu. Zwroty użyte bez związku z treścią egzaminator rozpoznaje natychmiast.
- Wstęp — przywołanie faktu lub scenki: Last month, … · It is often said that … · Imagine walking into a classroom where …
- Wstęp — pytanie sygnalizujące temat: So why are so many people …? · But what happens when …?
- Wprowadzanie opinii: In my view, … · What strikes me most is … · I believe that …
- Ważenie racji (przydatne przy „oceń”): The effects seem largely positive, although not entirely. · On the other hand, … · There is, however, a downside.
- Zakończenie: Perhaps the real question is … · Whatever we decide, … · What matters is …
Za co realnie tracisz punkty
Najpierw pułapki typowe dla artykułu — wynikają wprost z omówień prac zamieszczonych w Informatorze:
- Drugi element polecenia tylko wspomniany, a nie rozwinięty — najczęstsza przyczyna niskiej oceny zgodności z poleceniem.
- Temat odczytany zbyt szeroko — treść formalnie „o tym samym”, ale mijająca się z ograniczeniem z polecenia.
- Brak zakończenia. W omówieniu przykładowej pracy CKE stwierdza wprost, że praca mająca tylko wstęp i rozwinięcie ma zaburzoną kompozycję.
- Fragment odbiegający od tematu — akapit „dorzucony”, żeby dobić do limitu.
- Ubogi język — „wyłącznie struktury o wysokim stopniu pospolitości” to w omówieniu CKE 0 punktów za zakres środków językowych.
Teraz rzecz, o której mało kto mówi. Informator przewiduje zasady, które ograniczają ocenę w pozostałych kryteriach — jeden problem pociąga za sobą kolejne.
| Sytuacja | Konsekwencja |
| Praca krótsza niż 160 wyrazów | Oceniana wyłącznie w kryterium zgodności z poleceniem; w pozostałych kryteriach 0 punktów. Błędów się nie oznacza. |
| Praca w ogóle bez rozwinięcia (np. sam wstęp) | 0 punktów w każdym kryterium. |
| 0 punktów za zgodność z poleceniem | We wszystkich pozostałych kryteriach również 0 punktów. |
| 1 punkt za zgodność z poleceniem | W każdym pozostałym kryterium można przyznać maksymalnie 1 punkt. |
Wniosek praktyczny: zgodność z poleceniem ma kluczowe znaczenie, bo jej niska ocena ogranicza liczbę punktów możliwych do zdobycia w pozostałych kryteriach. Świetny angielski nie uratuje pracy, która minęła się z tematem — ale poprawne zrealizowanie obu elementów chroni przed tymi ograniczeniami, choć nie zastępuje poprawności i zakresu językowego. Pełne zasady oceniania opisuję osobno: kryteria oceniania i limit słów.
Jak wybrać temat: artykuł, rozprawka czy list formalny
To nie jest wybór formy, tylko wybór tematu — każdy z podanych tematów ma formę przypisaną w poleceniu. Dlatego decyduj według tego, co realnie umiesz napisać, a nie według tego, która nazwa brzmi łatwiej. Zanim wybierzesz, sprawdź:
- Czy rozumiem temat dokładnie, łącznie z jego ograniczeniami?
- Czy mam konkretny pomysł na oba elementy polecenia — nie tylko na pierwszy?
- Czy umiem podać przykłady, czy będę lał wodę?
- Czy znam słownictwo do tego tematu na tyle, żeby nie pisać samymi najprostszymi strukturami?
Powiązane przewodniki
- Wypowiedź pisemna na maturze — struktura arkusza, kryteria oceniania, limity
- Rozprawka po angielsku — druga forma argumentacyjna z poziomu rozszerzonego
- E-mail formalny — rejestr formalny i struktura
- Matura rozszerzona z angielskiego — poziom, arkusz i strategia
FAQ — artykuł na maturze
Czy artykuł piszę na maturze podstawowej?
Nie. Artykuł publicystyczny to forma z poziomu rozszerzonego, obok rozprawki i listu formalnego. Na poziomie podstawowym piszesz tekst użytkowy: e-mail albo wpis na blogu lub forum internetowym, o długości 100–150 wyrazów.
Co się stanie, jeśli rozwinę tylko jeden z dwóch elementów polecenia?
Obniża to ocenę w kryterium zgodności z poleceniem, a to kryterium jest nadrzędne. Jeśli dostaniesz w nim 1 punkt, w każdym pozostałym kryterium można przyznać maksymalnie 1 punkt. Jeśli dostaniesz 0 punktów, we wszystkich pozostałych kryteriach również przyznaje się 0. Dlatego oba elementy są ważniejsze niż ambitne słownictwo.
Czy artykuł mogę pisać w pierwszej osobie?
Tak. Artykuł publicystyczny z założenia wyraża stanowisko autora, więc pierwsza osoba jest naturalna — zwroty typu „In my view” czy „What strikes me most is” pasują do tej formy. Unikaj natomiast zwrotów listowych i podpisu, bo to elementy innej formy wypowiedzi.
Czy warto dodać tytuł do artykułu?
Tak. Informator CKE wymienia tytuł przyciągający uwagę czytelnika jako cechę dobrze napisanego artykułu — sygnalizuje egzaminatorowi, że znasz konwencję formy. Tytuł, jako tekst zapisany przez Ciebie w czystopisie, wlicza się do limitu wyrazów.
Podsumowanie
Artykuł nie jest trudniejszy od rozprawki — jest po prostu inaczej oceniany. Powinien mieć tytuł, otwarcie, które zaciekawia, i zakończenie — element, który zdający czasem pomijają. Ale przed stylem i przed zwrotami jest jedna rzecz ważniejsza: oba elementy polecenia, rozwinięte konkretnie i zgodnie z tematem. To one decydują o kryterium, od którego zależą wszystkie pozostałe.
Opublikowano: wrzesień 2026. Wymagania dla formy, długość wypowiedzi i zasady oceniania zweryfikowane bezpośrednio w Informatorze o egzaminie maturalnym z języka angielskiego (rozdz. 1.3.5 — formy wypowiedzi pisemnych na poziomie rozszerzonym oraz zasady oceniania wypowiedzi pisemnych): Informatory CKE.
Inne przydatne artykuły
- Transformacje zdań angielski — przykłady z arkuszy CKE
- Jak napisać list formalny po angielsku — matura rozszerzona
- Jak napisać artykuł po angielsku — matura rozszerzona krok po kroku
- Inwersja w angielskim — zasady, przykłady i ćwiczenia (matura)
- Ćwiczenia leksykalno-gramatyczne — matura podstawa z angielskiego (PDF z kluczem)
✨ Jeśli ten artykuł był dla Ciebie pomocny:
✓ podeślij go komuś, komu też może się przydać
✓ albo udostępnij dalej — dzięki temu więcej osób może na niego trafić
Udostępnij jednym kliknięciem:👇
