Słówka angielski dom matura: Wyposażenie, pokoje, wynajem

Dział „Dom” pojawia się na maturze regularnie – zarówno w rozumieniu ze słuchu, tekstach czytanych, jak i w zadaniu pisemnym, gdzie musisz opisać mieszkanie, napisać e-mail w sprawie wynajmu lub skomentować warunki życia. Jeśli nie znasz podstawowych rzeczowników ani czasowników związanych z domem, łatwo tutaj stracić punkty, które powinny być pewne. Poniżej znajdziesz słówka, kolokacje i zwroty wyselekcjonowane pod kątem tego, co Centralna Komisja Egzaminacyjna (CKE) faktycznie testuje – bez wypełniaczy, które nigdy nie trafią do arkusza.

Pomieszczenia i typy budynków – fundament działu

Na maturze rozróżnienie między typami budynków jest testowane głównie w zadaniach na dobieranie (np. dopasowanie opisu ogłoszenia do osoby szukającej mieszkania). Musisz znać te słowa biernie do rozumienia nagrań i umieć ich poprawnie użyć aktywnie w wypowiedzi pisemnej.

Typy budynków:

detached house (dom wolnostojący)
semi-detached house (dom bliźniaczy)
terraced house (dom szeregowy)
block of flats (blok mieszkalny)
cottage (domek, chata wiejska)
studio flat (kawalerka)
bungalow (dom parterowy)

Pomieszczenia:

living room (salon)
bedroom (sypialnia)
bathroom (łazienka)
kitchen (kuchnia)
hallway (korytarz, przedpokój)
attic (strych, poddasze)
basement (piwnica)
cellar (piwnica – zwłaszcza na wino lub zapasy)
utility room (pomieszczenie gospodarcze)
spare room (pokój gościnny)

Zwróć uwagę na różnicę między słowami attic a loft – oba tłumaczą się jako „poddasze”, ale loft w kontekście nieruchomości to coraz częściej modne, otwarte mieszkanie w poprzemysłowej przestrzeni. W zadaniach z dobieraniem ogłoszeń bezpieczniej posługiwać się słowem attic, ponieważ loft może być mylnie odczytany jako specyficzny styl mieszkania.

Wyposażenie – co stoi, wisi i leży w każdym pokoju

To obszar tematyczny, na bazie którego CKE chętnie konstruuje zadania ze słuchania i czytania: nagranie (lub tekst) opisuje np. warunki w wynajmowanym mieszkaniu, a Ty musisz wychwycić kluczowe szczegóły w zadaniu wyboru wielokrotnego lub uzupełnić lukę w notatce. Poniżej znajdziesz najważniejsze słownictwo z podziałem na pomieszczenia.

Salon:

sofa / couch (sofa, kanapa)
armchair (fotel)
coffee table (stolik kawowy)
bookcase / bookshelf (regał na książki / półka na książki)
fireplace (kominek)
curtains (zasłony)
blinds (żaluzje)

Sypialnia:

wardrobe (szafa ubraniowa – stojąca)
chest of drawers (komoda)
bedside table (szafka nocna)
duvet (kołdra)
pillow (poduszka)
mattress (materac)

Kuchnia:

worktop / countertop (blat kuchenny)
cupboard (szafka kuchenna)
dishwasher (zmywarka)
washing machine (pralka)
fridge (lodówka – skrót od refrigerator)
freezer (zamrażarka)
hob / cooker (płyta kuchenna / kuchenka)
oven (piekarnik)
microwave (kuchenka mikrofalowa)
kettle (czajnik elektryczny)

Łazienka:

bath / bathtub (wanna)
shower (prysznic)
washbasin / sink (umywalka)
toilet / loo (toaleta – uwaga: loo to forma bardzo potoczna, używaj jej tylko do zrozumienia nagrań, unikaj w e-mailu formalnym)
tap (kran)
towel rail (wieszak na ręczniki)
mirror (lustro)

Pełną listę nazw mebli, pokój po pokoju, znajdziesz tutaj: meble po angielsku.

Make czy do? Najważniejsza pułapka działu „Dom”

To jeden z najczęstszych błędów w zadaniach z Use of English. CKE regularnie testuje kolokacje z czasownikami make i do właśnie w kontekście prac domowych – zarówno w lukach sterowanych, jak i w transformacjach zdań.

Prace domowe z do:

do the washing-up (zmywać naczynia)
do the hoovering (odkurzać – od nazwy marki odkurzaczy Hoover)
do the ironing (prasować)
do the laundry (prać ubrania)
do the shopping (robić zakupy spożywcze)
do the gardening (pracować w ogrodzie)
do the dusting (ścierać kurze)

Więcej słownictwa związanego z porządkami: sprzątanie po angielsku.

Reguła pomocnicza: Do łączy się z czynnościami, które są po prostu „zadaniami do wykonania” – codziennymi obowiązkami z rzeczownikiem odczasownikowym (np. the washing-up, the ironing).

Prace domowe z make:

make the bed (słać łóżko)
make a mess (robić bałagan)
make a meal (przygotowywać posiłek – jako czynność ogólna)
make repairs (przeprowadzać naprawy)

Reguła pomocnicza: Make łączy się z rzeczownikami oznaczającymi efekt, wytwór pracy lub określony stan – a bed (efekt: estetycznie posłane łóżko), a mess (nowo wytworzony stan: bałagan).

WAŻNE! Oczami Egzaminatora CKE
W zadaniach otwartych sprawdzających środki językowe wymagana jest pełna poprawność gramatyczna i ortograficzna. Błąd w kolokacji make/do w transformacji zdań lub luce sterowanej oznacza 0 punktów za całe podzadanie – nawet jeśli reszta odpowiedzi jest bezbłędna. Wpisanie do the bed zamiast make the bed to błąd leksykalny, który egzaminator od razu traktuje jako odpowiedź niepoprawną.

Wynajem, kupno i przeprowadzka – słownictwo do pisania e-maili

Dział „Dom” pojawia się często jako główny motyw zadania pisemnego: w poleceniu możesz zostać poproszony o napisanie e-maila do właściciela mieszkania z pytaniami, skargą na warunki albo prośbą o naprawę usterki. Bez poniższego słownictwa będzie Ci trudno „rozwinąć” podpunkty z polecenia, co jest konieczne do zdobycia maksymalnej liczby punktów za treść.

Wynajem i własność:

landlord / landlady (właściciel / właścicielka mieszkania wynajmowanego)
tenant (najemca, lokator)
rent (czynsz; też: wynajmować – to rent a flat)
deposit (kaucja)
lease / tenancy agreement (umowa najmu)
utilities (media – woda, prąd, gaz)
bills included (rachunki wliczone w czynsz)
furnished (umeblowane)
unfurnished (nieumeblowane)

Kupno i przeprowadzka:

mortgage (kredyt hipoteczny)
estate agent (agent nieruchomości)
to move in / move out (wprowadzić się / wyprowadzić się)
to pack / unpack (pakować / rozpakowywać się)
removal van (furgonetka do przeprowadzek)
neighbourhood (okolica, sąsiedztwo)
on the ground floor (na parterze)
on the first floor (na pierwszym piętrze – uwaga: w brytyjskim angielskim to nasze pierwsze piętro, a parter to ground floor. W wariancie amerykańskim first floor oznacza właśnie parter! CKE akceptuje na maturze oba warianty).

Przymiotniki opisujące warunki mieszkaniowe

Przydatne zarówno do punktowania w zadaniu pisemnym, jak i do rozumienia tekstów i nagrań:

spacious (przestronny)
cramped (ciasny)
cosy (przytulny)
bright (jasny)
gloomy (ponury, ciemny)
well-equipped (dobrze wyposażony)
run-down (zaniedbany)
newly renovated (świeżo wyremontowany)
damp (wilgotny)
draughty (z przeciągami)

Jak CKE testuje słownictwo z działu „Dom” – typy zadań

W zadaniach Use of English (środki językowe): Najczęściej pojawiają się luki wymagające właściwej kolokacji make/do albo odpowiedniego przyimka po czasowniku (move ___ a flat – brakujące słowo to oczywiście: into). Dystraktory (błędne odpowiedzi) budowane są często na parach o zbliżonym znaczeniu, np. washbasin vs sink w różnych kontekstach.

W słuchaniu i czytaniu: Nagrania i teksty często opisują mieszkania, ogłoszenia o wynajmie lub rozmowy między lokatorem a właścicielem. Kluczowe są tu rzeczowniki z sekcji o wyposażeniu oraz przymiotniki opisujące warunki – egzaminator CKE buduje zmyłki właśnie na bliskich synonimach (cramped vs cosy, bright vs spacious).

W wypowiedzi pisemnej: Tematy e-maila regularnie dotyczą mieszkania, warunków zakwaterowania lub usterek. Odpowiedni zakres słownictwa bezpośrednio przekłada się na wyższe oceny za kryterium „zakres środków językowych” (max 3 pkt do zdobycia w tym kryterium) – więc zamiast pisać bad flat, koniecznie użyj wyrażenia run-down flat.

Szybka powtórka

Typy budynków: detached house, semi-detached house, terraced house, block of flats, studio flat, bungalow – te pojęcia pojawiają się najczęściej w zadaniach na dopasowanie ogłoszeń do osoby.
Kontekstowe rozróżnianie: Zwracaj uwagę na pary attic/loft oraz bath/shower – rozróżniaj je na podstawie kontekstu nagrania, nie ucz się w ciemno jednego sztywnego tłumaczenia.
Kolokacje z make/do: Prace domowe, takie jak make the bed, do the washing-up, do the hoovering, do the laundry pojawiają się wyjątkowo często – naucz się ich jako całych bloków, nie tłumacz słowo po słowie.
Fałszywi przyjaciele: First floor to klasyczna pułapka (w wersji brytyjskiej to nasze 1 piętro, ale amerykańskiej parter). W Wielkiej Brytanii parter to zawsze ground floor.
Słownictwo najmu: Słowa takie jak rent, deposit, furnished, landlord, tenant są absolutnie kluczowe w zadaniu pisemnym.
Precyzja: Do zakresu środków językowych (wymaganego, by dostać 3 punkty) zaliczają się precyzyjne przymiotniki i kolokacje (run-down neighbourhood, newly renovated flat) – używaj ich zamiast banalnych słów takich jak bad czy nice.

FAQ – słownictwo z działu „Dom”

Czy słownictwo z działu „Dom” może pojawić się w zadaniu na rozumienie ze słuchu?

Tak, jest to jeden z najczęstszych motywów. Nagranie może opisywać mieszkanie do wynajęcia, rozmowę między lokatorem a właścicielem albo ogłoszenie o domu na sprzedaż. Ćwicz słuchanie w kontekście – odtwarzaj materiały z ogłoszeniami o nieruchomościach, nie tylko suchą listę słówek.

Ile słów powinien mieć e-mail dotyczący wynajmu mieszkania na maturze?

Wymagany zakres to 100–150 wyrazów. Pamiętaj o restrykcyjnej gilotynie wyrazowej: jeśli Twoja praca liczy mniej niż 80 wyrazów, egzaminator z automatu wystawia 0 punktów w kryteriach bogactwa językowego i poprawności. Taka praca jest oceniana wyłącznie pod kątem treści, co oznacza, że przyznaje się za nią maksymalnie 5 punktów zamiast 12. Więcej szczegółów w moim dedykowanym wpisie o limicie słów i kryteriach oceniania CKE.

Czy flat i apartment są zamienne na maturze?

Tak – oba pojęcia oznaczają mieszkanie. Flat to po prostu forma brytyjska, a apartment amerykańska. W arkuszach CKE częściej występuje flat, ale obie opcje zostaną uznane za poprawne.

Jak powiedzieć „blok mieszkalny” po angielsku?

Najlepiej użyć wyrażenia block of flats (brytyjski angielski) lub ewentualnie apartment building (amerykański). W kontekście polskiej matury bezpieczniejszym wyborem jest block of flats.

Czy muszę znać słowo utility room?

Biernie – tak. To pomieszczenie gospodarcze (zwykle z pralką, suszarką lub piecem), które nierzadko pojawia się w czytanych tekstach na maturze z domami z rynków zagranicznych. Szansa na to, że będziesz musiał(a) użyć tego słowa aktywnie w wypowiedzi pisemnej, jest jednak bardzo niewielka.

Jak odróżnić cellar od basement?

Basement to po prostu standardowa piwnica – każdy poziom budynku znajdujący się pod ziemią, często zaadaptowany na część mieszkalną. Cellar to piwnica w znacznie węższym znaczeniu – najczęściej do przechowywania wina, węgla lub zapasów ziemniaków. W zadaniach maturalnych słowo basement pojawia się zdecydowanie częściej.

Jakie błędy w dziale Dom najczęściej kosztują punkty w sekcji Use of English?

Zdecydowanie dominują błędne kolokacje z czasownikami make i do (uczniowie wstawiają np. do the bed zamiast poprawnego make the bed). Bardzo często gubi też użycie first floor bez zrozumienia brytyjskiego kontekstu. Na kolejnych miejscach są pomyłki leksykalne w parach: curtains (zasłony) kontra blinds (żaluzje) oraz wardrobe (duża szafa na ubrania) kontra drawer (wyłącznie szuflada, element mniejszego mebla).

Powiązane przewodniki

Słownictwo na maturę — przegląd wszystkich 14 działów CKE
Zakupy i usługi — dział najbliższy tematycznie, bo wynajem i wyposażenie łączą się z płatnościami i reklamacjami

Zadanie dla Ciebie

W ramach minitreningu przedmaturalnego napisz krótki fragment e-maila (3–4 zdania) do Twojego landlorda, w którym informujesz go o usterce domowej i prosisz o naprawę. Koniecznie użyj w nim minimum trzech słów z sekcji o najmie i wyposażeniu! (Write a short email to your landlord reporting a fault and asking for a repair – use at least three words from the rental and equipment sections.) Pamiętaj tylko, że na właściwym egzaminie cały e-mail musi liczyć od 100 do 150 słów.

Zostaw swoją odpowiedź w komentarzu pod artykułem – z przyjemnością ją sprawdzę i dam Ci znać, czy wstrzelił(a)byś się w klucz CKE!

Chcesz opanować wszystkie słówka do matury? Przeczytaj nasz kompletny przewodnik: Jak opanować 14 działów tematycznych słownictwa na maturę z angielskiego.

Wpis zaktualizowany: lipiec 2026.